|
|
|
Thứ Sáu Tuần Thánh Kỷ Niệm Cuộc Khổ Nạn Của Chúa |
|
Bài Đọc I: Is 52, 13-53, 12 "Người đă bị thương tích v́ tội lỗi chúng ta". (Bài ca thứ tư của người Tôi Tớ Chúa) Trích sách Tiên tri Isaia. Này tôi tớ Ta sẽ được cao minh, sẽ vinh thăng tấn phát, cao cả tuyệt vời. Cũng như nhiều người đă kinh ngạc, v́ thấy người tàn tạ mất hết vẻ người, dung nhan người cũng không c̣n nữa, cũng thế, muôn dân sẽ sửng sốt, các vua không c̣n biết nói chi trước mặt người. V́ họ sẽ thấy việc chưa ai kể cho ḿnh, sẽ biết điều ḿnh chưa hề được nghe. Ai mà tin được điều chúng ta nghe? Và Chúa đă tỏ ra sức mạnh cho ai? Người sẽ lớn lên trước mặt Ngài như một chồi non, như một rễ cây, tự đất khô khan. Người chẳng c̣n h́nh dáng, cũng chẳng c̣n sắc đẹp để chúng ta nh́n ngắm, không c̣n vẻ bên ngoài, để chúng ta yêu thích; bị người đời khinh dể như kẻ thấp hèn nhất, như kẻ đớn đau nhất, như kẻ bệnh hoạn, như một người bị che mặt và bị khinh dể, bởi đó, chúng ta không kể chi đến người. Thật sự, người đă mang lấy sự đau yếu của chúng ta, người đă gánh lấy sự đau khổ của chúng ta. Mà chúng ta lại coi người như kẻ phong cùi, bị Thiên Chúa đánh phạt và làm cho nhuốc hổ. Nhưng người đă bị thương tích v́ tội lỗi chúng ta, bị tan nát v́ sự gian ác chúng ta. Người lănh lấy h́nh phạt cho chúng ta được b́nh an, và bởi thương tích người mà chúng ta được chữa lành. Tất cả chúng ta lang thang như chiên cừu, mỗi người một ngả. Chúa đă chất trên người tội ác của tất cả chúng ta. Người hiến thân v́ người t́nh nguyện và không mở miệng như con chiên bị đem đi giết, và như chiên non trước mặt người xén lông, người thinh lặng chẳng hé môi. Do cưỡng bách và án lệnh, người đă bị tiêu diệt; ai sẽ c̣n kể đến ḍng dơi người nữa, bởi v́ người đă bị khai trừ khỏi đất người sống; v́ tội lỗi dân Ta, Ta đánh phạt người. Người ta định đặt mồ người giữa những kẻ gian ác, nhưng khi chết, người được chôn giữa kẻ giàu sang, mặc dầu người đă không làm chi bất chánh, và miệng người không nói lời gian dối. Chúa đă muốn hành hạ người trong đau khổ. Nếu người hiến thân làm lễ vật đền tội, người sẽ thấy một ḍng dơi trường tồn, và nhờ người, ư định Chúa sẽ thành tựu. Nhờ nỗi khổ tâm của người, người sẽ thấy và sẽ được thoả măn. Nhờ sự thông biết, tôi tớ công chính của Ta sẽ công chính hoá nhiều người, sẽ gánh lấy những tội ác của họ. Bởi đó, Ta trao phó nhiều dân cho người, người sẽ chia chiến lợi phẩm với người hùng mạnh. Bởi v́ người đă hiến thân chịu chết và đă bị liệt vào hàng phạm nhân, người đă mang lấy tội của nhiều người, và đă cầu bầu cho các phạm nhân. Đó là lời Chúa.
Đáp Ca: Tv 30, 2 và 6. 12-13. 15-16. 17 và 25 Đáp: Lạy Cha, con phó linh hồn con trong tay Cha (Lc 23, 46). Xướng: 1) Lạy Chúa, con t́m đến nương nhờ Ngài, xin đừng để con muôn đời tủi hổ, v́ đức công minh Ngài, xin cứu chữa con! Con phó thác tâm hồn trong tay Chúa, lạy Chúa, lạy Thiên Chúa trung thành, xin cứu chữa con. - Đáp. 2) Con trở nên đồ ô nhục đối với những người thù, nên tṛ cười cho khách lân bang, và mối lo sợ cho người quen biết; gặp con ngoài đường, họ tránh xa con. Con bị người ta quên, không để ư tới, dường như đă chết, con đă trở nên như cái b́nh bị vỡ tan. - Đáp. 3) Phần con, lạy Chúa, con tin cậy ở Ngài, con kêu lên: Ngài là Thiên Chúa của con! Vận mạng con ở trong tay Ngài, xin cứu gỡ con khỏi tay quân thù và những người bách hại. - Đáp. 4) Xin cho tôi tớ Chúa được thấy long nhan dịu hiền, xin cứu sống con theo lượng từ bi của Chúa. Ḷng chư vị hăy can trường mạnh bạo, hết thảy chư vị là người cậy trông ở Chúa. - Đáp.
Bài Đọc II: Dt 4, 14-16; 5, 7-9 "Người đă học vâng phục do những đau khổ Người chịu, và khi hoàn tất, Người đă trở nên căn nguyên ơn cứu độ đời đời". Trích thư gởi tín hữu Do-thái. Anh em thân mến, chúng ta có một thượng tế cao cả đă đi qua các tầng trời, là Đức Giêsu, Con Thiên Chúa, nên chúng ta hăy giữ vững việc tuyên xưng đức tin của chúng ta. V́ chưng, không phải chúng ta có thượng tế không thể cảm thông sự yếu đuối của chúng ta, trái lại, Người đă từng chịu thử thách bằng mọi cách như chúng ta, ngoại trừ tội lỗi. Khi c̣n sống ở đời này, Chúa Kitô đă lớn tiếng rơi lệ dâng lời cầu xin khẩn nguyện lên Đấng có thể cứu ḿnh khỏi chết, và v́ ḷng thành kính, Người đă được nhậm lời. Dầu là Con Thiên Chúa, Người đă học vâng phục do những đau khổ Người chịu, và khi hoàn tất, Người đă trở nên căn nguyên ơn cứu độ đời đời cho tất cả những kẻ tùng phục Người. Đó là lời Chúa.
Câu Xướng Trước Phúc Âm: Pl 2, 8-9 Chúa Kitô v́ chúng ta đă vâng lời cho đến chết, và chết trên thập giá. V́ thế, Thiên Chúa đă tôn vinh Người, và ban cho Người một danh hiệu vượt trên mọi danh hiệu.
Phúc Âm: Ga 18, 1 - 19, 42 "Sự Thương Khó Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta". C: Người đọc Chung, Thánh Sử; S: Người đối thoại khác, hoặc Cộng đoàn. J: Chúa Giêsu
C. Bài Thương Khó Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, theo Thánh Gioan. Khi ấy, Chúa Giêsu đi với môn đệ sang qua suối Xêrông, ở đó có một khu vườn, Người vào đó cùng với các môn đệ. Giuđa, tên phản bội, đă biết rơ nơi đó, v́ Chúa Giêsu thường đến đấy với các môn đệ. Nên Giuđa dẫn tới một toán quân cùng với vệ binh do các thượng tế và biệt phái cấp cho, nó đến đây với đèn đuốc và khí giới. Chúa Giêsu đă biết mọi sự sẽ xảy đến cho Ḿnh, nên Người tiến ra và hỏi chúng: J. "Các ngươi t́m ai?" C. Chúng thưa lại: S. "Giêsu Nadarét". C. Chúa Giêsu bảo: "Ta đây". C. Giuđa là kẻ định nộp Người cũng đứng đó với bọn chúng. Nhưng khi Người vừa nói "Ta đây", bọn chúng giật lùi lại và ngă xuống đất. Người lại hỏi chúng: J. "Các ngươi t́m ai?" C. Chúng thưa: S. "Giêsu Nadarét". C. Chúa Giêsu đáp lại: "Ta đă bảo các ngươi rằng Ta đây! Vậy nếu các ngươi t́m bắt Ta, th́ hăy để cho những người này đi". C. Như thế là trọn lời đă nói: "Con chẳng để mất người nào trong những kẻ Cha đă trao phó cho Con". Bấy giờ Simon Phêrô có sẵn thanh gươm, liền rút ra đánh tên đầy tớ vị thượng tế, chém đứt tai bên phải. Đầy tớ ấy tên là Mancô. Nhưng Chúa Giêsu bảo Phêrô rằng: J. "Hăy xỏ gươm vào bao. Chén Cha Ta đă trao lẽ nào Ta không uống!" C. Bấy giờ, toán quân, trưởng toán và vệ binh của người Do-thái bắt Chúa Giêsu trói lại, và điệu Người đến nhà ông Anna trước, v́ ông là nhạc phụ của Caipha đương làm thượng tế năm ấy. Chính Caipha là người đă giúp ư kiến này cho người Do-thái: để một người chết thay cho cả dân th́ lợi hơn. C̣n Phêrô và môn đệ kia vẫn theo Chúa Giêsu. Môn đệ sau này quen vị thượng tế nên cùng với Chúa Giêsu vào trong sân vị thượng tế, c̣n Phêrô đứng lại ngoài cửa. V́ thế, môn đệ kia là người quen với vị thượng tế, nên đi ra nói với người giữ cửa và dẫn Phêrô vào. Cô nữ t́ gác cửa liền bảo Phêrô: S. "Có phải ông cũng là môn đệ của người đó không?" C. Ông đáp: S. "Tôi không phải đâu". C. Đám thủ hạ và vệ binh có nhóm một đống lửa và đứng đó mà sưởi v́ trời lạnh, Phêrô cũng đứng sưởi với họ. Vị thượng tế hỏi Chúa Giêsu về môn đệ và giáo lư của Người. Chúa Giêsu đáp: J. "Tôi đă nói công khai trước mặt thiên hạ, Tôi thường giảng dạy tại hội đường và trong đền thờ, nơi mà các người Do-thái thường tụ họp, Tôi không nói chi thầm lén cả. Tại sao ông lại hỏi Tôi? Ông cứ hỏi những người đă nghe Tôi về những điều Tôi đă giảng dạy. Họ đă quá rơ điều Tôi nói". C. Nghe vậy, một tên vệ binh đứng đó vả mặt Chúa Giêsu mà nói: S. "Anh trả lời vị thượng tế như thế ư". C. Chúa Giêsu đáp: J. "Nếu Ta nói sai, hăy chứng minh điều sai đó; mà nếu Ta nói phải, th́ tại sao anh lại đánh Ta?" C. Rồi Anna cho giải Người vẫn bị trói đến cùng vị thượng tế Caipha. Lúc ấy Phêrô đang đứng sưởi. Họ bảo ông: S. "Có phải ông cũng là môn đệ người đó không?" C. Ông chối và nói: S. "Tôi không phải đâu". C. Một tên thủ hạ của vị thượng tế, có họ với người bị Phêrô chém đứt tai, căi lại rằng: S. "Tôi đă chẳng thấy ông ở trong vườn cùng với người đó sao?" C. Phêrô lại chối nữa, và ngay lúc đó gà liền gáy. Bấy giờ họ điệu Chúa Giêsu từ nhà Caipha đến pháp đ́nh. Lúc đó tảng sáng và họ không vào pháp đ́nh để khỏi bị nhơ bẩn và để có thể ăn Lễ Vượt Qua. Lúc ấy Philatô ra ngoài để gặp họ và nói: S. "Các ngươi tố cáo người này về điều ǵ". C. Họ đáp: S. "Nếu hắn không phải là tay gian ác, chúng tôi đă không nộp cho quan". C. Philatô bảo họ: S. "Các ông cứ bắt và xét xử theo luật của các ông". C. Nhưng người Do-thái đáp lại: S. "Chúng tôi chẳng có quyền giết ai cả". C. Thế mới ứng nghiệm lời Chúa Giêsu đă nói trước: Người sẽ phải chết cách nào. Bấy giờ Philatô trở vào pháp đ́nh gọi Chúa Giêsu đến mà hỏi: S. "Ông có phải là Vua dân Do-thái không?" C. Chúa Giêsu đáp: J. "Quan tự ư nói thế, hay là có người khác nói với quan về tôi?" C. Philatô đáp: S. "Ta đâu phải là người Do-thái. Nhân dân ông cùng các thượng tế đă trao nộp ông cho ta. Ông đă làm ǵ?" C. Chúa Giêsu đáp: J. "Nước tôi không thuộc về thế gian này. Nếu nước tôi thuộc về thế gian này, th́ những người của tôi đă chiến đấu để tôi không bị nộp cho người Do-thái, nhưng nước tôi không thuộc chốn này". C. Philatô hỏi lại: S. "Vậy ông là Vua ư?" C. Chúa Giêsu đáp: J. "Quan nói đúng: Tôi là Vua. Tôi sinh ra và đến trong thế gian này là chỉ để làm chứng về Chân lư. Ai thuộc về Chân lư th́ nghe tiếng tôi". C. Philatô bảo Người: S. "Chân lư là cái ǵ?" C. Nói lời này xong, ông lại ra gặp người Do-thái và bảo họ: S. "Ta không thấy nơi người này có lư do để khép án. Nhưng theo tục lệ các ngươi, ta sẽ phóng thích cho các ngươi một tù nhân vào dịp Lễ Vượt Qua. Vậy các ngươi có muốn ta phóng thích Vua Do-thái cho các ngươi chăng?" C. Họ liền la lên: S. "Không phải tên đó, nhưng là Baraba". C. Baraba là một tên cướp. Bấy giờ Philatô truyền đem Chúa Giêsu đi mà đánh đ̣n Người. Binh sĩ kết một triều thiên bằng gai nhọn đội lên đầu Người và nói: S. "Tâu Vua Do-thái!" C. Và vả mặt Người. Philatô lại ra ngoài và nói: S. "Đây ta cho dẫn người ấy ra ngoài cho các ngươi để các ngươi biết rằng ta không thấy nơi người ấy một lư do để kết án". C. Bấy giờ Chúa Giêsu đi ra, đội măo gai và khoác áo đỏ. Philatô bảo họ: S. "Này là Người". C. Vừa thấy Người, các thượng tế và vệ binh liền la to: S. "Đóng đinh nó vào thập giá! Đóng đinh nó vào thập giá!" C. Philatô bảo họ: S. "Đấy các ngươi cứ bắt và đóng đinh ông vào thập giá, phần ta, ta không thấy lư do nào kết tội ông". C. Người Do-thái đáp lại: S. "Chúng tôi đă có luật, và theo luật đó nó phải chết, v́ nó tự xưng là Con Thiên Chúa". C. Nghe lời đó Philatô càng hoảng sợ hơn. Ông trở vào pháp đ́nh và nói với Chúa Giêsu: S. "Ông ở đâu đến?" C. Nhưng Chúa Giêsu không đáp lại câu nào. Bấy giờ Philatô bảo Người: S. "Ông không nói với ta ư? Ông không biết rằng ta có quyền đóng đinh ông vào thập giá và cũng có quyền tha ông sao?" C. Chúa Giêsu đáp: J. "Quan chẳng có quyền ǵ trên tôi, nếu từ trên không ban xuống cho, v́ thế nên kẻ nộp tôi cho quan, mắc tội nặng hơn". C. Từ lúc đó Philatô t́m cách tha Người. Nhưng người Do-thái la lên: S. "Nếu quan tha cho nó, quan không phải là trung thần của Xêsa, v́ ai xưng ḿnh là vua, kẻ đó chống lại Xêsa". C. Philatô vừa nghe lời đó, liền cho điệu Chúa Giêsu ra ngoài rồi ông lên ngồi toà xử, nơi gọi là Nền đá, tiếng Do-thái gọi là Gabbatha. Lúc đó vào khoảng giờ thứ sáu ngày chuẩn bị Lễ Vượt Qua. Philatô bảo dân: S. "Đây là vua các ngươi". C. Nhưng họ càng la to: S. "Giết đi! Giết đi! Đóng đinh nó đi!" C. Philatô nói: S. "Ta đóng đinh vua các ngươi ư?" C. Các thượng tế đáp: S. "Chúng tôi không có vua nào khác ngoài Xêsa". C. Bấy giờ quan giao Người cho họ đem đóng đinh. Vậy họ điệu Chúa Giêsu đi. Và chính Người vác thập giá đến nơi kia gọi là Núi Sọ, tiếng Do-thái gọi là Golgotha. Ở đó họ đóng đinh Người trên thập giá cùng với hai người khác nữa: mỗi người một bên, c̣n Chúa Giêsu th́ ở giữa. Philatô cũng viết một tấm bảng và sai đóng trên thập giá. Bảng mang những hàng chữ này: "Giêsu, Nadarét, vua dân Do-thái". Nhiều người Do-thái đọc được bảng đó, v́ nơi Chúa Giêsu chịu đóng đinh th́ gần thành phố, mà bảng viết th́ bằng tiếng Do-thái, Hy-lạp và La-tinh. V́ thế các thượng tế đến thưa với Philatô: S. Xin đừng viết "Vua dân Do Thái", nhưng nên viết: "Người này đă nói: 'Ta là vua dân Do-thái'". C. Philatô đáp: S. "Điều ta đă viết là đă viết". C. Khi quân lính đă đóng đinh Chúa Giêsu trên thập giá rồi th́ họ lấy áo Người chia làm bốn phần cho mỗi người một phần, c̣n cái áo dài là áo không có đường khâu, đan liền từ trên xuống dưới. Họ bảo nhau: S. "Chúng ta đừng xé áo này, nhưng hăy rút thăm xem ai được th́ lấy". C. Hầu ứng nghiệm lời Kinh Thánh: "Chúng đă chia nhau các áo Ta và đă rút thăm áo dài của Ta". Chính quân lính đă làm điều đó. Đứng gần thập giá Chúa Giêsu, lúc đó có Mẹ Người, cùng với chị Mẹ Người là Maria, vợ ông Clopas và Maria Mađalêna. Khi thấy Mẹ và bên cạnh có môn đệ Người yêu, Chúa Giêsu thưa cùng Mẹ rằng: J. "Hỡi Bà, này là con Bà". C. Rồi Người lại nói với môn đệ: J. "Này là Mẹ con". C. Và từ giờ đó môn đệ đă lănh nhận Bà về nhà ḿnh. Sau đó, v́ biết rằng mọi sự đă hoàn tất, để lời Kinh Thánh được ứng nghiệm, Chúa Giêsu nói: J. "Ta khát!" C. Ở đó có một b́nh đầy dấm. Họ liền lấy miếng bông biển thấm đầy dấm cắm vào đầu ngành cây hương thảo đưa lên miệng Người. Khi đă nếm dấm rồi, Chúa Giêsu nói: J. "Mọi sự đă hoàn tất". C. Và Người gục đầu xuống trút hơi thở cuối cùng. (Quỳ gối thinh lặng thờ lạy trong giây lát) Hôm đó là ngày chuẩn bị lễ: để tội nhân khỏi treo trên thập giá trong ngày Sabbat, v́ ngày Sabbat là ngày đại lễ, nên người Do-thái xin Philatô cho đánh dập ống chân tội nhân và cho cất xác xuống. Quân lính đến đánh dập ống chân của người thứ nhất và người thứ hai cùng chịu treo trên thập giá với Người. Nhưng lúc họ đến gần Chúa Giêsu, họ thấy Người đă chết, nên không đánh dập ống chân Người nữa, tuy nhiên một tên lính lấy giáo đâm cạnh sườn Người; tức th́ máu cùng nước chảy ra. Kẻ đă xem thấy th́ đă minh chứng, mà lời chứng của người đó chân thật, và người đó biết rằng ḿnh nói thật để cho các người cũng tin nữa. Những sự việc này đă xảy ra để ứng nghiệm lời Kinh Thánh: "Người ta sẽ không đánh dập một cái xương nào của Người". Lời Kinh Thánh khác rằng: "Họ sẽ nh́n xem Đấng họ đă đâm thâu qua". Sau đó, Giuse người xứ Arimathia, môn đệ Chúa Giêsu, nhưng thầm kín v́ sợ người Do-thái, xin Philatô cho phép cất xác Chúa Giêsu. Philatô cho phép. Và ông đến cất xác Chúa Giêsu. Nicôđêmô cũng đến, ông là người trước kia đă đến gặp Chúa Giêsu ban đêm. Ông đem theo chừng một trăm cân mộc dược trộn lẫn với trầm hương. Họ lấy xác Chúa Giêsu và lấy khăn bọc lại cùng với thuốc thơm theo tục khâm liệm người Do-thái. Ở nơi Chúa chịu đóng đinh có cái vườn và trong vườn có một ngôi mộ mới, chưa chôn cất ai. V́ là ngày chuẩn bị lễ của người Do-thái và ngôi mộ lại rất gần, nên họ đă mai táng Chúa Giêsu trong mộ đó.
Cảm Nhận Lời Chúa Bài Phúc Âm được Giáo Hội cố ư chọn đọc cho Thứ Sáu Tuần Thánh hằng năm, bao giờ cũng là Phúc Âm theo Thánh kư Gioan, trong khi bộ 3 Phúc Âm Nhất Lăm được giành cho Chúa Nhật Lễ Lá mở màn cho Tuần Thánh, tùy theo chu kỳ phụng vụ Năm A với bài Thương Khó theo Phúc Âm Thánh kư Mathêu, Năm B bài Thương Khó theo Phúc Âm Thánh Marco, và Năm C bài Thương Khó theo Phúc Âm Thánh kư Luca. Tùy theo mục đích, tính cách và đối tượng thính giả của mỗi Phúc Âm mà đoạn về Cuộc Khổ Nạn của Chúa Kitô được thuật lại. Chẳng hạn, v́ cho dân ngoại và có tính cách về LTXC mà chỉ có trong Phúc Âm của Thánh kư Luca mới chất chứa những lời của Chúa Giêsu trên Thánh Giá liên quan đến LTXC mà thôi, điển h́nh là 2 trong 3 lời: Lời thứ nhất của Người là lời Người xin Cha tha cho những kẻ bách hại và sát hại Người (xem Luca 23:34), lời thứ hai của Người hứa thiên đàng ngay sau đó với người trộm thống hối (xem Luca 23:43). Phúc Âm Thánh Mathêu và Thánh Marcô chỉ thuật là 1 lời (lời 5) Người trên Thánh Giá, trong khi Thánh Gioan thuật lại 4 lời (lời 3-4, 6-7), và Thánh Kư Luca 3 lời nữa (1, 2 và 8) là 8 lời tất cả. Phúc Âm Thánh Gioan, v́ viết cho Giáo Hội và là Phúc Âm bao gồm các chi tiết về thần tính của Chúa Kitô, (trong khi bộ ba Phúc Âm Nhất Lăm bao gồm những chi tiết về nhân tính của Chúa Kitô), nên cũng có những chi tiết không hề có trong bộ 3 Phúc Âm Nhất Lăm trong đoạn tŕnh thuật về cuộc khổ nạn của Chúa Kitô như chúng ta đă đọc hay nghe thấy trong Bài Phúc Âm cho Thứ Sáu Tuần Thánh này, một Bài Phúc Âm, dù dài, vẫn được đọc nguyên vẹn, không cắt xén thành một bài ngắn hơn như 3 bài Phúc Âm cho Chúa Nhật Lễ Lá. Những chi tiết đặc biệt của Phúc Âm Thánh Gioan như những lời Người đối đáp với Tổng Trấn Philatô, cũng như những lời Người nói ở trên Thánh Giá. Bởi thế, vẫn biết bài Phúc Âm Thương Khó nào cũng diễn tiến tương tự như nhau, với 2 ṭa xét xử: Chúa Kitô thống khổ cầu nguyện trong Vườn Cây Dầu, Chúa Kitô bị bắt giải giao đến ṭa giáo quyền của Thượng Tế Caipha, rối đến ṭa chính quyền của Tổng Trấn Philato, Người bị hành h́nh, vác thập giá, bị đóng đanh và được mai táng, tuy nhiên, ở chính những đoạn thương khó ấy, chỉ ở Phúc Âm Thánh Gioan, (chứ không ở bộ ba Phúc Âm Nhất Lăm), mới thấy có những chi tiết về Thần Tính của Người và chất chứa tính cách Giáo Hội, chẳng hạn như ở Vườn Cây Dầu, ở Dinh Thượng Tế Caipha, ở Dinh Philatô, ở Đồi Canvê. Chúa Kitô Khổ Nạn tỏ Thần Tính và Giáo Hội ở Vườn Cây Dầu: "Khi Người vừa nói 'Ta đây', bọn chúng giật lùi lại và ngă xuống đất": Lời quyền năng này của Chúa Kitô chẳng những chứng tỏ rằng: "Mạng sống của tôi, không ai lấy đi được, nhưng chính tôi tự ư hy sinh mạng sống ḿnh" (Gioan 10:18), mà c̣n chứng tỏ Thần Linh của Người nữa. "Ta đă bảo các ngươi rằng Ta đây! Vậy nếu các ngươi t́m bắt Ta, th́ hăy để cho những người này đi". Lời này thực sự chất chứa Giáo Hội, một Giáo Hội được Người thành lập trên nền tảng các tông đồ (xem Epheso 2:20): "Tôi chính là Mục Tử nhân lành. Mục Tử nhân lành hy sinh mạng sống ḿnh cho đoàn chiên" (Gioan 10:10). Chúa Kitô Khổ Nạn tỏ Thần Tính và Giáo Hội ở Dinh Thượng Tế Caipha: "Tôi đă nói công khai trước mặt thiên hạ, Tôi thường giảng dạy tại hội đường và trong đền thờ, nơi mà các người Do-thái thường tụ họp, Tôi không nói chi thầm lén cả. Tại sao ông lại hỏi Tôi? Ông cứ hỏi những người đă nghe Tôi về những điều Tôi đă giảng dạy. Họ đă quá rơ điều Tôi nói": Ở đây, Chúa Kitô chứng tỏ "Tôi là ánh sáng thế gian" (Gioan 8:12), ở chỗ Người đă công khai và đầy quyền uy trong việc tỏ ḿnh ra là ai và từ đâu đến là những ǵ chính dân Do Thái và riêng thẩm quyền Do Thái giáo hết sức muốn biết, nhưng khi biết được th́ họ chẳng những không chịu tin mà c̣n lên án tử cho Người nữa. "Nếu Ta nói sai, hăy chứng minh điều sai đó; mà nếu Ta nói phải, th́ tại sao anh lại đánh Ta?": Thái độ "hiền lành và khiêm nhượng trong ḷng" của Người vẫn không thể v́ thế mà Người không c̣n "là ánh sáng thế gian" nữa, khi cần phải soi sáng cho những con người đang sống trong tăm tối như chính kẻ dám vả vào mặt Người là chính Thiên Chúa vô cùng của hắn, và chính "là Sự Thật" (Gioan 14:6). Tóm lại, 2 lời Chúa Giêsu nói ở Dinh Giáo Quyền Caipha trên đây đều cho thấy Thần Tính của Người. Chúa Kitô Khổ Nạn tỏ Thần Tính và Giáo Hội ở Dinh Philatô: "Ông có phải là Vua dân Do-thái không?" Chúa Giêsu đáp: "Quan tự ư nói thế, hay là có người khác nói với quan về tôi?" Philatô đáp: "Ta đâu phải là người Do-thái. Nhân dân ông cùng các thượng tế đă trao nộp ông cho ta. Ông đă làm ǵ?" Chúa Giêsu đáp: "Nước tôi không thuộc về thế gian này. Nếu nước tôi thuộc về thế gian này, th́ những người của tôi đă chiến đấu để tôi không bị nộp cho người Do-thái, nhưng nước tôi không thuộc chốn này". Philatô hỏi lại: "Vậy ông là Vua ư?" Chúa Giêsu đáp: "Quan nói đúng: Tôi là Vua. Tôi sinh ra và đến trong thế gian này là chỉ để làm chứng về Chân lư. Ai thuộc về Chân lư th́ nghe tiếng tôi". Philatô bảo Người: "Chân lư là cái ǵ?" "Ông ở đâu đến?" Nhưng Chúa Giêsu không đáp lại câu nào. Bấy giờ Philatô bảo Người: "Ông không nói với ta ư? Ông không biết rằng ta có quyền đóng đinh ông vào thập giá và cũng có quyền tha ông sao?" Chúa Giêsu đáp: "Quan chẳng có quyền ǵ trên tôi, nếu từ trên không ban xuống cho, v́ thế nên kẻ nộp tôi cho quan, mắc tội nặng hơn". Qua cuộc vấn đáp hay đối đáp trên đây giữa Chúa Kitô với Philatô đều chứng tỏ cho thấy trực tiếp Thần Tính uy quyền của Người, và gián tiếp về Giáo Hội của Người liên quan đến vương quốc không thuộc về trần gian này. Trước hết, Người không sợ quyền hành thế tục, trái lại, c̣n hạch hỏi lại: "Quan tự ư nói thế, hay là có người khác nói với quan về tôi?"; sau nữa, Người minh định quyền hành tối cao của Người: "Nước tôi không thuộc về thế gian này. Nếu nước tôi thuộc về thế gian này, th́ những người của tôi đă chiến đấu để tôi không bị nộp cho người Do-thái, nhưng nước tôi không thuộc chốn này".; sau hết, thậm chí Người c̣n cho con người "có quyền đóng đinh ông vào thập giá và cũng có quyền tha ông sao?" thấy được Người c̣n hơn ông ta nữa, qua phán quyết tối hậu về việc làm của vị thẩm quyền trần gian này nữa: "Quan chẳng có quyền ǵ trên tôi, nếu từ trên không ban xuống cho, v́ thế nên kẻ nộp tôi cho quan, mắc tội nặng hơn" Chúa Kitô Khổ Nạn tỏ Thần Tính và Giáo Hội ở Đồi Canvê: "Hỡi Bà, này là con Bà". Rồi Người lại nói với môn đệ: "Này là Mẹ con". Và từ giờ đó môn đệ đă lănh nhận Bà về nhà ḿnh. Sau đó, v́ biết rằng mọi sự đă hoàn tất, để lời Kinh Thánh được ứng nghiệm, Chúa Giêsu nói: "Ta khát!" Ở đó có một b́nh đầy dấm. Họ liền lấy miếng bông biển thấm đầy dấm cắm vào đầu ngành cây hương thảo đưa lên miệng Người. Khi đă nếm dấm rồi, Chúa Giêsu nói: "Mọi sự đă hoàn tất". 4 Lời Chúa Giêsu thốt lên trên Thánh Giá ở Phúc Âm Thánh Gioan cho Thứ Sáu Tuần Thánh này đều liên quan đến Giáo Hội, rơ ràng hơn bất cứ chỗ nào khác. Nếu phân tích về ư nghĩa th́ 4 lời này là 2 cặp đi với nhau bất khả phân ly về Giáo Hội và liên quan đến Giáo Hội. Lời "Này là Con Bà" không phải là Lời Chúa Giêsu muốn Mẹ của Người thay Người chăm sóc Giáo Hội của Người hay sao, nhất là khi Giáo Hội vừa được sinh ra và c̣n sơ khai, và v́ thế trong những ngày giờ đợi chờ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống các tông đồ đă không thể nào thiếu được Người Mẹ của Chúa Giêsu cũng là Người Mẹ của các vị. Lời "Này là Mẹ con" là Lời Chúa Giêsu trăn trối Mẹ của Người cho Giáo Hội qua người môn đệ được Người yêu dấu, nhưng không phải để vị tông đồ này "đem Mẹ về nhà ḿnh" (Gioan 19:27) là Giáo Hội chăm sóc Mẹ, trái lại, theo ư của Chúa Giêsu, là để Giáo Hội noi gương bắt chước Mẹ như một Trinh Nữ Sinh Con sống đức tin, đức cậy và đức mến như Mẹ. Nếu cặp Lời thứ nhất "Này là Con Bà" và "Này là Mẹ con" liên hệ với riêng nội bộ Giáo Hội thế nào th́ cặp Lời thứ hai là "Ta khát" và "Mọi sự đă hoàn tất" cũng hàm chứa ư nghĩa về Giáo Hội liên quan đến thế giới, theo ư nguyện của Đấng chịu đóng đanh, hay như di chúc của Người phán trên Thánh Giá trước khi Người trút hơi thở cuối cùng. Ở chỗ nào? Ở chỗ, Người như ngầm nói riêng với người môn đệ được Người yêu là tông đồ Gioan đại diện cho Giáo Hội bấy giờ rằng "Thày khát" vọng vô cùng phần rỗi các linh hồn, và "Thày khát" khao khôn lường được hết mọi linh hồn bất tử nhận biết Thày để họ được cứu độ. Phần Thày, Thày "đă hoàn tất mọi sự" Cha Thày đă ủy thác cho Thày, nhưng mới chỉ ở nơi chính bản thân Thày thôi, c̣n cần phải "hoàn tất mọi sự" nơi chung thế gian và từng linh hồn nữa, bằng việc họ tin vào Thày, th́ họ mới được cứu rỗi; và đó là sứ vụ cứu độ của Giáo Hội, tiếp nối công cuộc cứu độ của Thày, trong việc làm cho thế gian tin vào Thày, bằng chứng từ đức ái trọn hảo của Giáo Hội, cho tới khi Thày lại đến trong vinh quang để phán xét kẻ sống và kẻ chết... Cũng chính ở Lời cuối cùng trong 4 Lời Chúa Giêsu phán trên Thánh Giá trong Phúc Âm này chúng ta thấy được Cuộc Khổ Nạn của Người không phải chỉ ở thân xác của Người, mà nhất là ở trong tâm hồn của Người, một Cuộc Khổ Nạn về tâm hồn của Người phải nói là đă được bắt đầu ở trong Vườn Cây Dầu và đă lên tới tột đỉnh ngay đêm Thứ Năm Tuần Thánh, khi Người "buồn khổ đến chết đi được" (Mathêu 26:38), đến độ Người đă toát "mồ hôi máu ra nhỏ xuống đất" (Luca 22:44), khi Người xin Cha của Người cất chén đắng đi cho Người, chén đắng mà Người phải chịu đó là công ơn cứu chuộc vô cùng đớn đau cùng nhục nhă, vô cùng quí báu của Người đă trở nên vô ích nơi một số linh hồn hư đi, thậm chí ơn cứu chuộc của Người c̣n trở nên án phạt đời đời trầm luân của họ nữa. Và quả thực trên Thánh Giá, trước khi chết, Người thực sự đă phải nếm chén đắng này: "Ở đó có một b́nh đầy dấm. Họ liền lấy miếng bông biển thấm đầy dấm cắm vào đầu ngành cây hương thảo đưa lên miệng Người. Khi đă nếm dấm rồi, Chúa Giêsu nói: 'Mọi sự đă hoàn tất'". Người "đă nếm dấm" chua do loài người được Người yêu thương cứu chuộc đền đáp Người, v́ Người đă "xin đừng theo ư Con một theo Ư Cha" (Mathêu 26:39). Bài Đọc 1 hôm nay, qua miệng tiên tri Isaia, Chúa Kitô, nơi h́nh ảnh người tôi tớ, đă được tiên báo phải trải qua một Cuộc Khổ Nạn bao gồm toàn thể nhân tính của Người, cách riêng nơi thân xác của Người: "Người chẳng c̣n h́nh dáng, cũng chẳng c̣n sắc đẹp để chúng ta nh́n ngắm, không c̣n vẻ bên ngoài, để chúng ta yêu thích; bị người đời khinh dể như kẻ thấp hèn nhất, như kẻ đớn đau nhất, như kẻ bệnh hoạn, như một người bị che mặt và bị khinh dể?" Tại sao thế? Chỉ v́ "người đă mang lấy sự đau yếu của chúng ta, người đă gánh lấy sự đau khổ của chúng ta. Mà chúng ta lại coi người như kẻ phong cùi, bị Thiên Chúa đánh phạt và làm cho nhuốc hổ. Nhưng người đă bị thương tích v́ tội lỗi chúng ta, bị tan nát v́ sự gian ác chúng ta. Người lănh lấy h́nh phạt cho chúng ta được b́nh an, và bởi thương tích người mà chúng ta được chữa lành. Tất cả chúng ta lang thang như chiên cừu, mỗi người một ngả. Chúa đă chất trên người tội ác của tất cả chúng ta". Bởi thế, chính v́ "Người hiến thân v́ người t́nh nguyện" mà Người đă "không mở miệng như con chiên bị đem đi giết, và như chiên non trước mặt người xén lông, người thinh lặng chẳng hé môi". Nhờ đó, nhờ việc "người hiến thân làm lễ vật đền tội, người sẽ thấy một ḍng dơi trường tồn, và nhờ người, ư định Chúa sẽ thành tựu". Nếu Bài Đọc 1 nhấn mạnh đến Cuộc Khổ Nạn của Chúa Kitô về thân xác th́ Bài Đọc 2 nhấn mạnh đến Cuộc Khổ Nạn của Người về tinh thần, nhưng nhờ đó chung loài người mới được cứu độ, nhất là những ai tin vào Người: "Khi c̣n sống ở đời này, Chúa Kitô đă lớn tiếng rơi lệ dâng lời cầu xin khẩn nguyện lên Đấng có thể cứu ḿnh khỏi chết, và v́ ḷng thành kính, Người đă được nhậm lời. Dầu là Con Thiên Chúa, Người đă học vâng phục do những đau khổ Người chịu, và khi hoàn tất, Người đă trở nên căn nguyên ơn cứu độ đời đời cho tất cả những kẻ tùng phục Người". Đúng thế, chính việc Chúa Kitô biết ngoan ngoăn và hoàn toàn tuyệt đối phục tùng Ư Đấng đă sai Người, cho dù có phải uống cạn chén đắng của ḿnh, mà Người đă cứu được nhân loại tội lỗi vô cùng đáng thương khỏi tội lỗi và sự chết. Và việc vâng phục của Người cho tới cùng là lúc Người thốt lên lời sau hết ở trên Thánh Giá, Lời được Thánh kư Luca ghi lại cũng chất chứa ư nghĩa tuân phục, và cũng là Lời được Giáo Hội lấy làm câu họa của Bài Đáp Ca hôm nay: "Lạy Cha, con phó linh hồn con trong tay Cha" (Lc 23, 46), một Bài Đáp Ca đă như âm vang tâm t́nh của Người, chỉ biết tin tưởng phó thác mọi sự cho Thiên Chúa, những tâm t́nh được chất chứa trong bài Thánh Vịnh 30 ở Bài Đáp Ca hôm nay: 1) Lạy Chúa, con t́m đến nương nhờ Ngài, xin đừng để con muôn đời tủi hổ, v́ đức công minh Ngài, xin cứu chữa con! Con phó thác tâm hồn trong tay Chúa, lạy Chúa, lạy Thiên Chúa trung thành, xin cứu chữa con. 2) Con trở nên đồ ô nhục đối với những người thù, nên tṛ cười cho khách lân bang, và mối lo sợ cho người quen biết; gặp con ngoài đường, họ tránh xa con. Con bị người ta quên, không để ư tới, dường như đă chết, con đă trở nên như cái b́nh bị vỡ tan. 3) Phần con, lạy Chúa, con tin cậy ở Ngài, con kêu lên: Ngài là Thiên Chúa của con! Vận mạng con ở trong tay Ngài, xin cứu gỡ con khỏi tay quân thù và những người bách hại. 4) Xin cho tôi tớ Chúa được thấy long nhan dịu hiền, xin cứu sống con theo lượng từ bi của Chúa. Ḷng chư vị hăy can trường mạnh bạo, hết thảy chư vị là người cậy trông ở Chúa.
Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL. Nếu có thể xin nghe chia sẻ theo cảm hứng hơn là đọc lại bài chia sẻ trên |
.jpg?uselang=en-gb)
